De wet BIBOB is van toepassing op diverse wetten
en zal ook van toepassing worden verklaard op nader aan te wijzen
wetten.
Drank– en Horecawet;
Plaatselijke horeca wetgeving;
Prostitutie;
Subsidie verstrekking;
Bouwwetgeving;
Transport;
Woningcorporaties
Aanbestedingen mbt:
Milieuwetgeving
Bouwwetgeving;
ICT.
Doel van de wet:
Het openbaar bestuur in staat te stellen om zich te beschermen tegen het
risico dat criminele activiteiten worden gefaciliteerd, zowel wat
betreft in de bestuurlijke rol bij het verlenen van subsidies en
vergunningen zowel als in de privaatrechtelijke sfeer bij aanbestedingen
en andere verbintenissen.
De wet BIBOB is niet alleen van toepassing bij vergunning verlening maar
ook bij de intrekking daarvan.
De
hiervoor genoemde wetten zijn aangepast met weigering– en
intrekkingsgronden.
Er
zijn verre gaande bevoegdheden toegekend aan het openbaar bestuur,
waaronder Provincies, Waterschappen, Politieregio’s en Gemeenten.
De betreffende
overheidsorganen hebben zelf de plicht beleid op te stellen met
betrekking tot de uitvoering van de wet Bibob. Daarnaast moeten de
overheidsorganen zelf een behoorlijke hoeveelheid zelfkennis in huis
hebben voor dat het Bibob traject kan worden opgestart. Dit betekent dat
de overheidsorganen als vergunning verlener met betrekking tot de
hiervoor genoemde wetgeving een duidelijk informatie punt moeten hebben.
Het is eigenlijk de bedoeling dat er per overheidsorgaan één coördinator
wordt aangewezen. Daarnaast moeten formulieren voldoen aan de eisen die
door het Bureau Bibob van het Ministerie van Justitie daaraan worden
gesteld. De diverse zogenaamde kopgroepen hebben ieder op hun vakgebied
deze formulieren ontwikkeld. Tenslotte moet het overheidsorgaan een
overeenkomst sluiten met het Bureau Bibob van het Ministerie van
Justitie.
Als een
overheidsorgaan een betrokken situatie zogenaamd Bibobabel vindt dan
ligt daar dus al een behoorlijke hoeveelheid zelfkennis en werk aan ten
grondslag. Het overheidsorgaan kan dan het wettelijke traject ingaan en
tenslotte het Bureau Bibob van het Ministerie van Justitie om advies
vragen.
Het hiervoor genoemde
voor traject is van wezenlijk belang voor het inhoudelijk slagen van het
Bibob traject. Jeejar heeft met één van de kopgroepen (horeca,
prostitutie) meegewerkt en heeft aan de basis gestaan van het hiervoor
genoemde voortraject en is de opsteller geweest van gemeentelijk beleid.
Jeejar is tevens betrokken geweest bij de uitgave "Bestuurlijke aanpak
van georganiseerde criminaliteit ongewoon gewoon" (uitgebracht door de
VNG).
Jeejar kan u behulpzaam zijn bij het opstarten van het gehele Bibob
traject. Neem contact op met JEEJAR.
JEE
LEX DURA
Juridisch administratief recht

28 juli 2008 Mag het Bureau BIBOB termijnen oprekken.
Overheidsorganen kunnen het Bureau BIBOB van het Ministerie van Justitie om
advies vragen. Het Bureau mag daar, conform het gestelde in artikel 15
juncto 31 van de wet BIBOB, er maximaal 8 weken over doen om dat advies uit
te brengen. Het Bureau kan aan de aanvrager nadere informatie vragen maar
dat kan geen afbreuk doen aan de in deze wet gestelde maximale termijn van 8
weken. Het kan dus ook niet zo zijn dat het Bureau aan de betrokkene nadere
gegevens vraagt en vervolgens gaat stellen dat daarmee de in artikel 15 wet
BIBOB wordt opgerekt tot een nadere datum. De wet BIBOB kent deze
mogelijkheid niet. Er is dan ook sprake van een zogenaamde gebonden
wetgeving. Dit betekent dat afwijking daarvan niet mogelijk is. Dit is
bijvoorbeeld bij de Algemene wet bestuursrecht wel anders. Daar kunnen
termijnen worden verlengd in afwachting van nadere gegevens van de
aanvrager. Zoals gezegd kent de wet BIBOB deze mogelijkheid echter niet. Dus
Bureau BIBOB hou u aan de aan u bij wet opgelegde termijnen.
21-08-08 Het advies van het Bureau BIBOB niet voor
iedereen.
Artikel 28 van de Wet BIBOB geeft exact aan wie het advies mag inzien dan
wel het advies mag krijgen. De gemeente die het advies van het Bureau in
handen had gesteld van de gemeentelijke bezwarencommissie werd hiervoor door
de Afdeling Bestuursrechtspraak van de Raad van State op de vingers getikt.
De vergunning aanvrager of vergunninghouder mag het advies alleen inzien.
Het verstrekken van een kopie is hierbij uit den boze. Of dit op gespannen
voet staat met het zogenaamde fair play beginsel zal de rechter of misschien
het Europese Hof moeten uitmaken.
7-09-08 Wordt BIBOB misbruikt om een eind te maken aan
de coffeeshops.
De wet BIBOB heeft als doel het geven van advies aan overheidsorganen die
vergunningen of subsidies verstrekken of aanbesteden en om daarbij te
voorkomen dat zwart geld door middel van die vergunningen etc. wordt gebruik
in de bovenwereld. Dus indien een overheidsorgaan denkt dat er iets met de
financiën niet klopt bij een aanvraag om vergunning dan kan zij het Bureau
BIBOB van het Ministerie van Justitie vragen om advies uit te brengen. Dit
Bureau kan in veel zogenaamde gesloten bronnen kijken. Tevens kan een
Officier van Justitie de gemeente (lees burgemeester) een tip geven om een
BIBOB advies aan te vragen inzake een bepaalde ondernemer.
Sinds kort is er sprake van een nieuwe richting. Deze nieuwe richting is een
soort samenspel tussen de belastingdienst en de politie op jacht naar de
zogenaamde achterdeur van de coffeeshops. De belastingdienst is bezig de
coffeeshop te onderwerpen aan een zeer ver gaand onderzoek betreffende de
boekhouding en vooral betreffende de omzetten. De belastingdienst gebruikt
hierbij als leidraad het ingekochte aantal plastic zakjes waarin de
softdrugs worden verpakt en verkocht. De coffeeshophouder hoeft geen factuur
te overleggen van de inkoop aangezien die uit het niet gedoogde circuit van
telers komt. De coffeeshop mag maximaal 500 gram softdrugs aanwezig hebben.
Deze voorraad moet per dag diverse keren worden aangevuld. Diegene die zorgt
voor de aanvulling wordt niet gedoogd en is ten allen tijde strafbaar bezig.
Dus voorraden die worden gebruikt om de 500 gram van de coffeeshop aan te
vullen zijn illegaal, niet gedoogd en derhalve strafbaar. Het werkelijke
probleem is dat veel van die aanvullende voorraden in feite ook al onder
controle staat van de coffeeshophouder. Hij zal wel moeten om enige garantie
te kunnen bieden van hetgeen aangeboden wordt. In dat kader is de
coffeeshophouder dus strafbaar bezig. De politie die buiten de coffeeshop
gaat kijken waar de aanvulling wegkomt zal veelal op een bepaald adres
uitkomen. Een inval op een dergelijk adres betekent in de regel het
aantreffen van diverse kilo's softdrugs die nog van afval moet worden
ontdaan, op kwaliteit moet worden beoordeeld, moet worden gewogen en
verpakt. Het aantreffen van meerdere kilo's softdrugs op dat soort adressen
levert een proces-verbaal op en zal leiden tot strafrechtelijke vervolging
en veroordeling. Veelal is die voorraad dan ook nog eens te herleiden naar
de coffeeshouder. Deze krijgt dan een strafrechtelijke veroordeling. Zoals
reeds is aangegeven springt hierbij de belastingdienst er ook nog eens in om
mogelijke belastingfraude aan te tonen. Frapant hierbij is dat indien de
belastingdienst van mening dat een dergelijke fraude aanwezig is die
bevindingen gewoon weer te vinden zijn in het BIBOB advies. Wat is hier
bijzonder aan dat is dat de bevindingen van de inspecteur van de belastingen
nog niet onherroepelijk zijn en tegen de aanslagen van de belastingdienst
beroep kan worden ingesteld. Howel in het administratieve recht de
bewijsleer aanmerkelijk ruimer ligt is het derhalve in dit geval van zeer
groot belang om heel voorzichtig om te gaan met de bevindingen van de
belastingdienst. Intrekken van de vergunning betekent sluiting van de
coffeeshop. Wat als later blijkt dat in beroep of hoger beroep de
belastingaanslagen van de inspecteur van de belastingen niet overeind kunnen
blijven. Indien het Bureau BIBOB een negatief advies heeft afgegeven in
verband met vermeende belastingfraude en de gemeente op grond daarvan een
vergunning heeft ingetrokken dan valt de grondslag weg onder het negatieve
BIBOB advies en dat maakt de intrekking van de vergunning en de sluiting van
de inrichting onrechtmatig. De gemeente kan dan worden aangesproken op
onrechtmatige daad en zal voor alle daaruit voortvloeiende kosten moeten
opdraaien.
De huidige acties van de belastingdienst en politie lijken gestuurd. Indien
deze acties op deze wijze worden voorgezet heeft Nederland binnen afzienbare
tijd geen coffeeshop meer over. Wie is de aanstuurder van dit beleid. Welke
ministers zitten hier achter. Of is het aan actie van ambtenaren waarbij de
consequenties daarvan niet worden doorzien. Het Nederlandse coffeeshopbeleid
staat op het spel. De eerste rechtszaken tegen de belastingdienst hebben al
plaatsgevonden. En met wisselend succes. Bij de belastingkamer van het
Gerechtshof te Arnhem is de belastindienst behoorlijk onderuit gehaald. In
een andere procedure heeft het Gerechtshof te Amsterdam een soort richtlijn
gegeven. In cassatie bij de Hoge Raad is deze zaak weer terug verwezen naar
het Hof.
Strafrechtelijke zaken op dit gebied lopen nog. Maar de richting is bepaald.
Weg met de coffeeshops en terug naar de volsterkt illegale handel en het
samenkomen van de softdrugs wereld met de harddrugswereld en een enorme
verharding in criminaliteit. Denk hierbij maar aan de alcoholdrooglegging in
Amerika.
Dat het instrument BIBOB hierbij wordt ingezet is discutabel en riekt naar
detournement de pouvoir. Dat wil zeggen dat er een ander gebruik van de wet
wordt gemaakt dan waar hij voor bedoeld is.


12-09-08 Uitvoeringsfouten in de wet BIBOB of fouten
in de wet zelf.
Dat is de vraag die langzamerhand steeds meer naar boven komt.
Eén van de meest essensiële knelpunten van deze nieuwe wet is het aantal
verzoeken om advies bij het Bureau BIBOB van het Ministerie van Justitie. Er
zijn blijkbaar dusdanig veel aanvragen dat het Bureau niet bij machte is om
de adviezen op tijd, en dat is binnen vier maanden, af te leveren. Artikel
15 van de wet is daarin duidelijk. Het Bureau BIBOB probeert deze termijn te
rekken met gebruikmaking van het tweede lid van artikel 15 waarin staat dat
het uitbrengen van het advies wordt opgeschort op het moment waarop het
Bureau aan het advies vragende bestuursorgaan aanvullende gegevens vraagt.
Dit botst dan vervolgens weer met artikel 31 van de wet aangezien daarin is
vastgelegd dat de termijnen die behoren bij het aanvragen van een vergunning
(bijv voor het horecabedrijf) wordt opgeschort met 4 maximaal 8 weken.
Echter door het vragen van aanvullende vragen bij het overheidsorgaan zou
dan ook de afhandeling van het verzoek om vergunning eindeloos kunnen worden
opgeschort. Deze handelswijze is duidelijk in strijd met de rechtszakerheid
en misschien is er wel sprak van detournement de pouvoir en dat wil zeggen
dat van artikel 15 tweede lid een ander gebruik wordt gemaakt dan waarvoor
dat tweede lid is bedoeld.
Daarnaast is er sprake van nog meer onduidelijkheden. Gemeenten moet in het
kader van de wet BIBOB eerst zelf hun zogenaamde huiswerk doen en pas als er
dan nog twijfels bestaan kan het officiële BIBOB traject worden ingegaan. In
de regel hebben gemeenten zelf formulieren vastgesteld op basis waarvan
iemand een verzoek om vergunning kan indienen. Voor het indienen van een
horecabedrijf met alcohol heeft de minister zelf het formulier op grond van
de Drank- en Horecawet vastgesteld. De vraag in deze is echter wanneer voor
een aanvrager van een vergunning het zogemaande BIBOB traject begint te
lopen. In ieder geval niet wanneer hij de gemeentelijke of het door de
minister vastgestelde formulier invult en inlevert bij de gemeente. Omdat de
minister het formulier heeft vastgesteld heeft de gemeente daarin geen
ruimte om nog nadere vragen te stellen. Maar wanneer moet hij er van uitgaan
dat de gemeente een BIBOB advies zal aanvragen. Indien de gemeente namelijk
officieel een BIBOB advies bij het Bureau BIBOB wil aanvragen dan moet de
ondernemer die de vergunning heeft aangevraagd het zogenaamde BIBOB
vragenformulier invullen en alle daarin gevraagde bescheiden overleggen. Mag
de gemeente eisen dat het BIBOB vragenformulier wordt ingevuld en de
gevraagde gegevens worden overgelegd zonder dat de gemeente het Bureau BIBOB
advies gaat vragen. Of is het gevolg van die eis dat de gemeente dan zelf
verplicht is om het Bureau om advies te vragen. Bij de Drank- en Horecawet
mag de gemeente geen andere vragen stellen dan die worden gesteld in het
door de minister vastgestelde formulier. Bij de uitvoering van een
gemeentelijke verordening zoals APV of horecaverordening staat het de
gemeente vrij om zelf formulieren vast te stellen en kunnen er dus veel
vragen kunnen worden gesteld. Dit staat overigens wel in schril contrast met
inspanningsverplichtingen van de gemeenten om het aanvragen van vergunningen
zo eenvoudig mogelijk te maken.
Belangrijk onderdeel van deze vraagstelling ligt in het feit dat artikel 4
zegt dat indien een ondernemer de BIBOB vragenlijst weigert in te vullen dit
wordt aangemerkt als een ernstig gevaar en dat betekent vervolgens weer dat
zijn aanvraag om vergunning zal moeten worden geweigerd.
Maar voor de ondernemer is het belangrijkste gegeven te weten wanneer hij
officieel het BIBOB traject ingaat en zijn verzoek om vergunning wordt
opgeschort. Zo lang de gemeente het verzoek niet naar het Bureau BIBOB heeft
gezonden is er nog geen sprake van opschorting van de aanvraag om
vergunning. Maar 1 á 2 weken voorafgaande aan het tijdstip waarop op de
aanvraag beslist moet zijn een BIBOB advies aanvragen kan toch ook niet als
behoorlijk worden gezien.
En tenslotte. Bij het behandelen van een bezwaarschrift inzake een negatieve
beslissing op grond van een BIBOB advies. Daar moet de gemeente een
afzonderlijke bezwaren procedure toepassen omdat de reguliere
bezwarencommissie geen inzage mag hebben in het BIBOB advies. De Afdeling
bestuursrechtspraak is daar heel duidelijk over. De reguliere gemeentelijke
bezwarencommissie wordt niet in de wet BIBOB genoemd als een orgaan dat het
advies mag inzien. Er valt dus nog wel wat te repareren.
5 oktober 2008 Wet BIBOB onder vuur bij het Europese
Hof.
De huidige situatie dat het advies van het Bureau BIBOB van het Ministerie
van Justitie op het gemeentehuis door belanghebbende (in de regel de
vergunning aanvrager) alleen mag worden ingezien staat ter discussie.
Doordat een belanghebbende (volgens de wet BIBOB) niet in het bezit mag
worden gesteld van het advies, komt daardoor in een nadelige positie terecht
ten opzichte van het overheidsorgaan die het advies gebruikt om een
beslissing te nemen. Een BIBOB advies bestaat in de regel uit tenminste
dertig bladzijden. Doordat de wet BIBOB aangeeft dat de belanghebbende het
advies niet in de vorm van een kopie mag hebben ligt nu de vraag voor of
deze wet niet in strijd is met de Europese regelgeving en met name ten
aanzien van het begrip "equality of arms". Dat betekent dat ieder de
gelijke "wapens" (lees informatie) moet hebben om zich te kunnen verdedigen.
Blijkbaar zijn er al geluiden naar boven gekomen dat het betreffende artikel
in de wet BIBOB niet overeind kan blijven. Indien dit artikel sneuvelt dan
betekent dat dat alle eerdere beslissingen van overheidsorganen op grond van
de wet BIBOB niet overeind kunnen blijven. Het woord is aan het Europese
Hof.
5 oktober 2008. Gemeenten vergeten verordeningen aan
te passen op de wet BIBOB.
Bij het in werking treden van de wet BIBOB zijn diverse andere formele
wetten (dat is wetgeving die gemaakt is door de regering, Tweede en Eerste
Kamer) gewijzigd. In die wetten zijn bij de mogelijkheid om een vergunning
in te weigeren of in te trekken extra bepalingen opgenomen dat die weigering
of intrekking ook kan plaatsvinden op grond van een negatief advies van het
Bureau BIBOB van het Ministerie van Justitie. Gemeenten hebben in bepaalde
gevallen ook een eigen vergunningplicht in de gemeentelijke verordening
staan. Dit heeft veelal betrekking op de horeca, speelautomatenhallen en de
prostitutie. In de praktijk blijkt echter dat de gemeentelijke wetgever (de
gemeenteraad) de plaatselijke verordening veelal niet heeft aangepast. Dit
betekent dat er dan geen koppeling is die het mogelijk maakt om een
vergunning te weigeren of in te trekken op grond van die plaatselijke
verordening in samenhang met de wet BIBOB. Uit een uitspraak van de Afdeling
Bestuursrechtspraak van de Raad van State blijkt dat deze rechter tot op
heden niet gekeken heeft naar het ontbreken van de noodzakelijke koppeling.
Bij één gemeente, die dit ook vergeten is, is bij een rechtsgeding hierop
gewezen.
8-10-2008 Regionale expertise bureau's als
nevenvestiging voor het Bureau BIBOB.
De Minister van Justitie heeft in de begroting ruimte gemaakt voor het
opzetten van Regionale expertise bureau's die bij de toepassing van de wet
BIBOB de zo belangrijke "coleur de locale" moeten gaan invullen. Probleem is
dat het landelijke Bureau BIBOB van het Ministerie van Justitie veel te ver
weg zit om een feitelijk plaatselijke kijk te hebben op ontwikkelingen
betreffende die situaties waarvoor BIBOB eigenlijk is bedoeld. Veel van de
ambtenaren die met de vergunningverlening bezig zijn of met de handhaving
daarvan hebben weinig kijk op de situatie. Dit probleem is in de afgelopen
jaren alleen nog maar groter geworden aangezien na de Commissie van Traa
gemeenten zijn begonnen om vergunning verlening en vergunning handhaving uit
elkaar te halen. Bij papieren vergunningen zoals bouwvergunningen is dat
geen probleem. Bij bijvoorbeeld de horeca vergunningen is dat wel een
probleem omdat horeca gaat om ondernemers die niet alleen een vergunning
aanvragen maar er ook dagelijks naar horen te werken. Ten aanzien van
vergunningen waarbij personen zijn betrokken die dagelijks conform de
verleende vergunning moeten handelen blijkt veelal dat papier geduldig is.
Bij een aanvraag om vergunning krijgen de vergunning verlenende ambtenaren
met de betreffende personen te maken. De handhavende ambtenaren weten dan
eigenlijk nog niet eens welk vlees zij in de kuip hebben. En op het
moment dat ze er dan uiteindelijk achter komen is het in de regel te laat.
Om een goede schatting te kunnen maken wat er in een gemeente allemaal
gebeurd moeten de ambtenaren regelmatig achter hun bureau vandaan komen en
dat niet alleen overdag, maar ook 's-avonds,
's-nachts en in het weekend. En op grond van alle bij de gemeente
beschikbare gegevens een dossier vormen. Pas dan ontstaat er een beeld over
de plaatselijke situatie. Nu de gemeenten daar geen inhoud aan geven is er
sprake van een gat in de informatie voorziening. Tijd op dat gat op te
vullen met de Regionale expertise bureau's. Deze bureau's worden bemensd
door ambtenaren van de sociale recherche, belastingdienst, arbeidsinspectie,
vreemdelingendienst en zo mogelijk andere gemeentelijke onderdelen. Tevens
hebben de bureau's afspraken met andere inspecties of
opsporingsdiensten. Door dossier aan te leggen krijgen de bureau's niet
alleen de plaatselijk kennis maar ook op regionaal niveau. Analyseren van
gegevens is daarbij van zeer groot belang.
De Minister van Justitie die hier geld wil insteken moet zich wel bewust
zijn dat de inzet structureel moet zijn om het goed te laten functioneren.
In het verleden bestonden de zogenaamde RIF-teams. RIF staat hierbij voor
Regionale Interdisciplinaire Fraudebestrijding. Deze teams zijn gedurende
langere tijd effectie bezig geweest. Echter lijkt het op dat deze een stille
dood zijn gestorven en dat nu door het opzetten van de Regionale expertise
bureau's hier weer nieuw leven wordt ingeblazen.
6-11-2008 Het is afgelopen met de coffeeshops in
Nederland.
De burgemeesters in Nederland die in hun gemeente een of meerdere
coffeeshops hebben hebben daar beleid op vastgesteld. Maximaal een aantal
coffeeshops. Of een vermindering van het maximum stelsel.
Sinde enkele jaren is de wet BIBOB van kracht. In deze nieuwe wet staat dat
een officier van justitie een zogenaamde tip functie heeft. Dus indien de
officier van justitie kennis draagt van bepaalde feiten kan hij de
burgemeester inlichten en de burgemeester aanraden op de wet BIBOB toe te
passen. Ook op grond daarvan hebben die zelfde burgemeesters beleid
vastgesteld. In dat beleid staat dan dat indien de officier van justitie een
tip geeft de burgemeester hoe dan ook het BIBOB traject in werking zal
stellen. De burgemeesters hebben in hun beleid blijkbaar geen overweging
opgenomen dat zij zelf daarin een beslissende stem hebben. Neen, komt er een
tip binnen van de officier van justitie dan wordt het instrument BIBOB
toegepast. Daarmee verliezen die zelfde burgemeesters de grip op het eigen
plaatselijke gebeuren. De burgemeesters bepalen dan niet meer wat er gebeurd
maar de officieren van justitie bepalen in de gemeente wat er gebeurd. En de
gemeenteraden die daar nooit over hebben nagedacht staan volledig
buitenspel. Het resultaat daarvan zal zijn dat binnen één jaar er geen
coffeeshop meer in Nederland in exploitaitie is en dat alle handel
letterlijk op straat ligt.
Aanstaande donderdag 13 mei 2008 om 14.00 uur bij de President van de
rechtbank te Arnhem zal in feite de eerste principe procedure worden
gevoerd. Deze proceduren zal gevolgen hebben voor alle coffeeshops in
Nederland. Hierbij komt dat de wet BIBOB wordt misbruikt om tot dat
resultaat te komen. Daarvoor is deze wet nooit in het leven geroepen.
4-1-2009 rechtbank Almelo heeft op 22 december 2008
een belangrijk vonnis gewezen.
De gemeente Hengelo (Ov) heeft op basis van een negatief advies van het
Bureau BIBOB van het Ministerie van Justitie een verzoek om horecavergunning
(artikel 3 Drank- en Horecawet) geweigerd.
De advocaat van de ondernemer is hiertegen in beroep gegaan. De rechtbank
Almelo, Sector bestuursrecht heeft in dit kader een belangrijke uitspraak
gedaan waarmee het doel van de wet BIBOB duidelijk wordt gemaakt. Ten eerste
moet een gemeente zelf al haar ten dienste staande middelen en wettelijke
mogelijkheden dan wel verplichtingen gebruiken om een verzoek om vergunning
te toetsen aan, in dit kader de Drank- en Horecawet. Het is vervolgens ook
niet aan het Bureau BIBOB om zaken op tafel te leggen die het
gemeentebestuur op grond van haar wettelijke mogelijkheden zelf boven tafel
kan krijgen, zoals een strafblad. En vermoedens blijven vermoedens en zijn
nog altijd geen feiten. De rechtbank brengt met deze uitspraak BIBOB weer
terug binnen de grenzen van het beoogde doel en tevens binnen de grenzen van
het Europese Recht.
Reeds eerder heeft JEEJAR er op gewezen dat iemand op grond van vermoedens
een vergunning onthouden schudden is aan de grondvesten van onze
rechtsstaat.
De uitspraak van de rechtbank klik hier.
23-01-2009 BIBOB adviezen worden geschreven naar
beoogde doel. (gewijzigd 17.00 uur)
De adviezen van het Bureau BIBOB van het Ministerie van Justitie
behoren objectief te zijn. Dit betekent dat het Bureau in haar adviezen
alleen objectief gecontroleerde en vastgestelde feiten naar voren moet
brengen. Helaas is de werkelijkheid anders. In diverse BIBOB adviezen die
JEEJAR voor haar cliënten heeft mogen inzien blijkt dat zaken volledig
worden aangedikt. Er worden vermoedens uitgesproken die niet zijn onderbouwd
met onweerlegbare feiten. Het is zelfs zo dat indien het Openbaar Ministerie
niet ontvankelijk wordt verklaard in een strafzaak het Bureau BIBOB die
gegevens alsnog gebruikt om aan te geven dat er een ernstig gevaar voor
misbruik van een vergunning aanwezig is. Dat is misbruik maken van
wetgeving. Als het OM is gesneuveld in de bewijsvoering dan kan het toch
niet zo zijn dat er op een andere manier alsnog sancties voortvloeien uit de
missers van het OM. Voor de echte kenners is dat "Detournement de pouvoir".
Ook worden zaken aangedikt. Mishandelingen zijn feiten waarvan de politie in
aantoonbare gevallen zelfs geen aangifte van wil opnemen. Door het Bureau BIBOB wordt
mishandeling opgepomt tot proporties die in geen verhouding staan met
de strafrechtelijke veroordelingen.
En voor één en de zelfde zaak en voor de zelfde situatie meerdere BIBOB
adviezen schrijven is ook al niet meer nieuw in Nederland. In Almelo zijn
voor de bekende gijzelingszaak van vorig jaar drie BIBOB adviezen geschreven
over de zelfde zaak. Het Bureau BIBOB heeft hiermee haar eigen objectiviteit
en integriteit te grabbel gegooid. Hoeveel invloed hebben locale
bestuurders op het advies van het Bureau BIBOB. De burgemeester van de
gemeente Almelo blijkbaar veel.
20-02-2009 BIBOB adviezen overschrijden wettelijk
beoogde doel.
De grondslag van de wet BIBOB is het voorkomen dat illegaal verworven geld
wordt gebruikt om in de zogenaamde bovenwereld wit te wassen. Dat witwassen
moet dan plaatsvinden door het verkrijgen van vergunningen, aanbestedingen
of subsidies die door overheidsorganen moeten worden verstrekt.
De overheidsorganen moeten beschermd worden tegen dit soort praktijken. Dus
mogen er geen vergunningen worden verleend indien blijkt dat het geld om op
basis van die vergunning iets te doen hebben met, zoals een horecabedrijf exploiteren,
crimineel verkregen geld en op die wijze wordt gefinancieerd.
De basis is dat de vergunning verlenende overheids lichamen, zoals het
college van burgemeester en wethouders, zelf eerst onderzoek moet doen naar
de financiering. Het college kan aan de aanvrager veel vragen stellen over
hoe één en ander financieel geregeld is. Blijft na het verstrekken van
gegevens, ten aanzien van de vergunning aanvrager, twijfels bestaan over de financiering
dan kan het college een beroep doen op het Bureau BIBOB van het Ministerie
van Justitie. Dit betekent dat de gemeente eerst het eigen huiswerk goed
moeten doen. Dit betekent tevens dat er gegronde twijfels moeten zijn over die
financiering.
Wat is echter realiteit. Dat gemeenten het Bureau BIBOB om advies vragen,
zonder eerst een behoorlijk eigen onderzoek te doen, en
het Bureau vervolgens niet alleen naar de financiële situatie gaat kijken
maar ook het strafblad gaat bekijken van diegene die de
vergunning heeft aangevraagd. Maar dat is niet alles. Daarbij
worden ook zaken meegenomen die nog niet ter beoordeling bij de rechter zijn geweest.
Dat komt dan onder de vermelding "vermoedens" te staan. Daaruit trekt het
Bureau BIBOB soms zeer ver gaande conclusies terwijl de feiten nog lang niet
vast staan. Gemeenten zijn zeer gemakkelijk in het overnemen van die
"vermoedens". Maar "vermoedens" zijn geen feiten. Wat het Bureau BIBOB nu
doet is nooit de bedoeling geweest. Er is sprake van een overschrijding van
de eisen van redelijkheid in de beoordeling van de verzoek om advies ten
aanzien van diegenen die een vergunning aanvragen. En tenslotte blijven de
gemeenten met de aansprakelijkheid zitten. Met name als de "vermoeden"
nadien bij de rechter onjuist blijken te zijn.
23-02-2009 Gemeenten moeten oppassen met toepassing
BIBOB advies.
De burgemeester van Groningen dhr. Wallage heeft ondertussen een vorse
schadeclaim aan zijn broek in de orde van € 100.000,-- Echter het Bureau
BIBOB van het ministerie van justitie heeft ook een schadeclaim gekregen en
die is zelfs nog groter, namelijk € 170.000,--.
Het probleem in totaliteit is, zoals hieronder op 20-02-2009 al is
omschreven, dat gemeenten eerst hun eigen huiswerk goed moeten doen en dat
het Bureau BIBOB doet waarvoor zij is ingehuurd en dat is kijken naar de
herkomst van de financiering waarvoor vergunning wordt gevraagd.
Het Bureau BIBOB maakt daarbij gebruik van gegevens van politie/justitie en
belastingdienst. Echter daarbij wordt ook gebruik gemaakt van omstandigheden
die zogenaamd nog onder de rechter zijn en dat betekent dat die zaken nog
lang geen feiten zijn die aanleiding kunnen zijn om ook maar iets in
redelijkheid te kunnen overwegen. En daar ontbreekt het ook in de wet BIBOB
aan. In deze wet wordt er namelijk gesproken over vermoedens. Maar
vermoedens zijn geen feiten. Indien mensen administratiefrechtelijk kunnen
worden aangepakt louter op vermoedens dan moet dat worden gezien als een
inbreuk op de rechtsstaat en de persoonlijke levenssfeer. Iedereen kan over
een ander een vermoeden hebben. Echter vermoedens zijn geen bewijzen en geen
feiten. Er zijn veel mensen die vermoedens hebben over landelijke en
plaatselijke bestuurders. Maar dat betekent toch niet dat die landelijke en
plaatselijke bestuurders kunnen worden afgezet, ontslagen of uit hun ambt
gezet. Het vreemde is dat bij diegenen die een vergunning aanvragen of een
vergunning hebben op grond van vermoedens hen wel de vergunning kan worden
geweigerd of worden ontnomen.
In meer zaken in Nederland speelt zich dit af. Zoals de burgemeester van
Nijmegen die een coffeeshop een vergunning heeft afgenomen. De basis om de
vergunning in te trekken was het advies van het Bureau BIBOB. Nu waren een
aantal van de door BIBOB aangedragen zaken en met name vermoedens gelegen in
omstadigheden die nog onder de rechter waren. Tijdens één van de zaken bij
het Gerechtshof te Arnhem werd tijdens een tussenvonnis de basis weggehaald
op grond waarvan de belastingdienst dacht navorderingen te kunnen heffen. En
daar is ook een groot deel van het negatieve BIBOB advies onkracht. Gelet op
de enorme inbreuk die de wet BIBOB pleegt op een persoon moet uiterste
zorgvuldigheid worden betracht. En daar ontbreekt het nogal eens aan. In de
BIBOB adviezen staat nogal veel wollig taalgebruik en worden beschuldigingen
geuit die alleen toekomen aan de rechterlijke macht indien er sprake van een
strafrechtelijke veroordeling. Het Bureau BIBOB neemt dus standpunten in en
vergeet dat zij alleen moet adviseren.
En ook de wet BIBOB is, ondanks haar korte bestaan, toe aan een stevige
revisie
9-03-2009 GS van Overijssel en gemeente Almelo
ondermijnen BIBOB.
Gedeputeerde Staten van Overijssel heeft in het kader van de Drank- en
Horecawet en schijn constructie geaccepteerd die een ondermijning is van
BIBOB. Op grond van de Drank- en Horecawet kan er een volmacht worden
gegeven aan iemand die een onderneming in exploitaitie neemt voor een ander.
Deze gevolmachtigde moeten dan wel alle handelingen en ook financiële
handelingen kunnen verrichten. Bij de geaccepeerde situatie in Almelo heeft
de gevolmachtigde geen enkele financiële bevoegdheid. Sterker nog de
wijkgebouwen, waarom het gaat, staan niet ingeschreven in het
Handelsregister. Dus niemand weet welke bevoegdheden die gevolmachtigde
heeft. En de Voedsel en Waren Autoriteit, het controlerende orgaan inzake de
Drank- en Horecawet, is akkoord gegaan met deze katvangers constructie. De
gemeente Almelo heeft op grond daarvan 5 wijkgebouwen in exploitatie genomen
en alles met één volmacht. De Drank- en Horecawet moet echter voor een ieder
op de zelfde manier worden uitgelegd. De acceptatie van deze constructie
zorgt niet alleen voor een opening in deze wetgeving maar zorgt er tevens
voor dat de wet BIBOB ter zijde kan worden geschoven. Bij de gemeentelijke
volmacht is er geen budget gegeven aan de gevolmachtigde. En hij mag alleen
die zaken doen die betrekking hebben op de Drank- en Horecawet. Als dat geen
schijnconstructie is wat dan wel.
Zie tevens de gemeente Almelo, klik hier.
27-04-2009 Misbruik BIBOB is thans aantoonbaar
aanwezig.
De Wet BIBOB is ooit bedoeld geweest als ondersteuning voor de gemeenten.
Met name om te zorgen dat illigaal geld niet kan worden gebruikt in de
zogenaamde bovenwereld. En dan met name niet indien een gemeente voor de
activiteit ook nog eens een vergunning moet verlenen.
Het BIBOB traject wordt thans gebruikt om het aantal coffeeshops in
Nederland aanmerkelijk te verminderen. Duidelijk is ook dat indien dat
zelfde BIBOB traject op de Nederlandse horeca wordt losgelaten dat er dan
over een aantal jaren nog maar een fractie over is van die horeca.
Eén illegale werknemer in een horecabedrijf is voldoende om voor grote
problemen te zorgen. Twee keer een controle op illegale werknemers en het is
afgelopen met het horecabedrijf. Met de wet BIBOB in de hand kan de gemeente
dan optreden. De oorsprong van de wet om, bij aanvragen om vergunning,
illegale witwaspraktijken of illegaal geld tegen te gaan in de horeca is al
lang een gepasseerd station. Maar wat indien blijkt dat er tenslotte niets
aan de hand is. Wie draait er dan op voor de schade claims. Bij BIBOB
procedures zij die claims zeer hoog. De gemeenten die BIBOB adviezen
aanvragen moeten zich dat goed realiseren.
2009-07-2009 BIBOB wetgeving maakt einde aan
rechtsbescherming.
Personen die ooit een onderdeel hebben uitgemaakt van een strafrechtelijk
onderzoek en daarvan zijn vrijgesproken komen toch de wet BIBOB tegen. Het
vreemde is dat in het strafrechtelijke traject een verdachte kan worden
vrijgesproken wegens gebrek aan bewijs. Of justitie geeft aan dat er
geseponeerd is. Dus geen strafvervolging. Maar bij de BIBOB wetgeving komen
dat soort zaken gewoon weer boven drijven. De strafrechter komt nergens aan
te pas maar toch komt via de BIBOB wetgeving indirect een soort straf weer
naar boven. De administratief rechtelijke strafsanctie. Die kan bestaan uit
het weigeren of intrekken van een vergunning. Zonder enige vorm van proces
toch veroordeeld worden voor daden die nooit bewezen zijn. Zo ver is het nu
met de wet BIBOB gekomen. Deze wet wordt gebruikt voor zaken waarvoor deze
nooit bedoeld is. En met recht zijn er procedures aangespannen bij het
Europese Hof. De wet BIBOB wordt gebruikt om personen te straffen die
volgens het Wetboek van Strafrecht en het Wetboek van Strafvordering nooit
veroordeeld zouden zijn. De wet BIBOB zorgt voor veel zwaardere straffen.
Geen vergunning of het intrekken van een vergunning. Bijvoorbeeld voor
horecabedrijven die al meer dan tien jaar legaal worden geëxploiteerd. Dit
is gewoon straffen als "criminal charge" als bedoeld in het Europese recht.
De wet BIBOB zegt dat alleen vermoedens voldoende zijn om iemand aan te
pakken. Dus iedereen die vermoedens heeft over het huidige kabinet of het
declaratie gedrag van ambtsdragers kunnen dit bij het Ministerie van
Justitie aangeven in het kader van het naleven van de wet BIBOB. Deze wet
wordt gebruikt waarvoor hij nooit bedoeld is. En de heren van de bouwfraude
mogen nooit meer bouwen.
12-09-2009
Minister van Justitie geeft aan dat gemeente Losser het boekje te buiten
is gegaan.
De gemeente Losser, in het oosten van het land, heeft in het kader van de
toepassing van de wet BIBOB in haar beleidsnota meerdere keren gewezen op
het regionale steunpunt BIBOB. Bij het bevragen van een ondernemer stelde
één persoon zich voor als zijnde van het Bureau BIBOB. De Minister van
Justitie heeft daar nu eindelijk, na tussenkomst van de Nationale Ombudsman,
een duidelijke verklaring over gegeven. Regionale BIBOB ambtenaren bestaan
niet evenmin als het regionale steunpunten BIBOB in Twente. In de regio
Twente en naar aanleiding van een besluit van het regionaal college was de
voormalige burgemeester M. Knip verantwoordelijk voor het regionale
steunpunt BIBOB. En wat zegt de minister van justitie nu. Het door het
regionale college in Twente in het leven geroepen steunpunt is in strijd met
de wet. Bijzonder daarbij is dat ook het openbaar ministerie van Twente in
dat overleg vertegenwoordigd is. De minister heeft nu de klacht neergelegd
bij het gemeentebestuur van de gemeente Losser. De wet BIBOB wordt
misbruikt. Het Europese Hof zal daar ook nog uitspraken over doen. Maar op
plaatselijk niveau is dus ook duidelijk veel mis en er is zelfs sprake van
misbruik van deze wet. En de Tweede Kamer die daar verantwoordelijk voor is
en die daar onderzoek naar zou moeten doen, wat doet die. Die zwijgt.
30-09-2009 Ook Nationale Ombudsman verwijst naar de
gemeente Losser.
Deze gemeente heeft de wet BIBOB op een nogal eigen wijze uitgelegd. Er
wordt door deze gemeente gewezen naar het regionale steunpunt BIBOB (in
Twente en onder de verantwoordelijkheid van de voormalige burgemeester van
Almelo, dhr. Knip). De Minister van Justitie heeft al aangegeven dit
steunpunt niet te kennen. De Nationale Ombudsman geeft aan dat de Minister
nu terug heeft verwezen naar de gemeente Losser en dus de burgemeester van
deze gemeente zelf. Die wordt nu verantwoordelijk gemaakt voor zeer
onbehoorlijk gedrag.
30-09-2009 Veel gemeenten weten niet wat ze met de
wet BIBOB moeten doen.
Veel gemeenten lopen achter andere gemeenten aan mbt de wet BIBOB. Veel
beleidsnota's van andere gemeenten worden gewoon overgenomen. En dat alles
bij gebrek aan kennis. Iedere gemeente moet zelf eerst bij zichzelf te rade
gaan wat deze wet voor de gemeente kan betekenen. Gevolg is dat de kleinere
gemeenten alleen maar naar de kosten kijken en met deze wet niets doen.
Andere gemeenten die er wel iets mee doen weten echter niet wat de
feitelijke gevolgen zijn. Er valt voor deze gemeenten nog veel te leren. Met
name nu schade claims opdoemen bij een verkeerd gebruik en een deel van de
wet BIBOB onder vuur licht bij het Europese Hof. Deze wet wordt nu gebruikt
voor een heel ander doel.
19-2-2010 Europese Hof iedereen is onschuldig tot
dat het tegendeel is bewezen.
Voor menigeen is vorenstaande het intrappen van een open deur. Echter het
Europese Hof heeft hier nog iets zeer belangrijks aan toegevoegd. Indien
iemand wordt vrijgesproken, omdat het bewijs niet geleverd kan worden, dan
blijven er veelal verdenkingen bestaan. Echter ook deze verdenkingen mogen
op geen enkele wijze tegen iemand worden gebruikt.
Na een onherroepelijk
geworden vrijspraak is volgens het Europese Hof ‘even the voicing of
suspicions regarding an accused’s innocence’ niet langer toegestaan. Dat
betekent dat er dan ook niet meer gesproken mag worden over verdenkingen
laat staan dat die verdenkingen tegen iemand mogen worden gebruikt in een
procedure. En dat kan vervolgens niet veel
anders worden uitgelegd dan dat dit niet alleen voor het strafrecht geldt, maar
ook voor het administratieve recht. De rechtbank Almelo heeft vorig jaar een
uitspraak gedaan waarin, echter met andere woorden, in feite tot de zelfde
conclusie is gekomen (zie hieronder bij 4 januari 2009). In de wet BIBOB
wordt er veel gesproken over "vermoedens" en derhalve "verdenkingen". Er kan
niet veel anders meer worden geconcludeerd dan, gezien de uitspraak van het
Europese Hof, een groot deel van de wet BIBOB niet meer overeind kan worden
gehouden. Alleen feiten tellen en dat betekent dat alleen die feiten nog
mogen tellen die door een onafhankelijke rechter in een onherroepelijk
vonnis zijn uitgesproken.
Vier criminologen slaan in de Volkskrant (31032006) alarm dat de rechtsstaat
serieus wordt bedreigd door de georganiseerde criminaliteit.
De regering wenst hier blijkbaar niet naar te luisteren aangezien zij de
wens heeft uitgesproken om het "ondernemen" eenvoudiger te maken en
vergunningen af te schaffen of aanvragen makkelijker te maken. Dit staat in
een schril contrast met hetgeen de wet Bibob voorstaat. Door versoepeling
van regels zullen er nog weinig gemeentebesturen zijn die zich actief willen
inzetten om bestuurlijk in te zetten op criminaliteits preventie.
Bevordering Integriteitsbeoordelingen door het
Openbaar Bestuur
21 november 2006.
Gemeenten kunnen bij aanbestedingen wel pré BIBOB fase toepassen.
Zonder een wettelijke verplichting hebben de gemeenten uit oogpunt van
integriteit in de besluitvorming wel de mogelijkheid om een zogenaamde pré
BIBOB fase toe te passen. Dit betekent dat gemeenten bij de aanbesteding op
grond van de WMO veel vragen kunnen stellen over de achtergrond van diegenen
die meedingen naar de aanbesteding. Zo kunnen er vragen worden gesteld over
de financiële positie, neven gestelde belangen, deelname in andere
rechtspersonen.
De gemeenten kunnen hierbij een scala aan open bronnen raadplegen, waaronder
het Handelsregister (zie hier onder).
Wet BIBOB niet van toepassing op aanbestedingen die
op grond van de WMO plaatsvinden.
Gezien het gestelde in artikel 5 tweede lid van de wet BIBOB en artikel 3
van het Besluit van deze wet vallen de aanbestedingen die voortvloeien uit
de WMO niet onder de wet BIBOB.
Nu het bij de aanbestedingen van de WMO over miljoenen gaat kan er niets
anders worden geconcludeerd dan dat de regering hier een kans heeft gemist.
Waarom is bij het WMO traject hier geen rekening gehouden?



















JeeJar®
JEEJAR
Adres: Terras 36
7609 XR Almelo
Telefoon: 0546-802635
Telefoon: 0640920630
Fax: 0546-802635
E-mail: info@jeejar.nl
BIBOB